DE METAPHORA.

Quid est Metaphora?

R. Metaphora, seu translatio, est tropus, quo vox aliqua, a propria significatione ad alienam transfertur, ob similitudinem. Ut. cum dicitur: homo inflammatus ira, vox illa inflammatus, quæ est ignis propria, transfertur ad hominem, cujus non est propria; sed homo iratus igni similis est aliquo modo, nimirum impetu et vi.

Hunc porro usum ac modum verba transferendi necessitas genuit, cum scilicet verba propria deessent; postea vero delectatio jucunditasque celebravit.

Undenam potissimum ducuntur Metaphoræ?

R. Ex omnibus omnino rebus duci possunt, a divinis, a cœlestibus, ab elementis, meteoris, lapidibus, metallis, plantis, bestiis, hominibus, eorumque operibus: adeo ut non minus late pateat Metaphora quam similitudo, quæ a re qualibet duci potest.

Metaphora ducitur, 1. a divinis, ut apud Ciceronem, deus ille noster Plato.

2. Ab elementis, velut, ira incensus, le torrent des passions.

3. E plantis et arboribus. Ita Cicero:

Virtus est una altissimis defixa radicibus, quæ nulla unquam vi labefactari potest.

4. A rebus arte manuque factis. Sic a Cicerone curia vocatur templum sanctitatis, ara sociorum, portus omnium gentium.

5. Ab homine, velut, la fureur des flots.

Omnes Metaphoræ ad quatuor capita a Quintiliano commode revocantur. Nam verbum transfertur:

1. Vel a re animata ad rem aliam animatam, ut cum Esther Assuerum vocat leonem:

Accompagne mes pas

Devant ce fier lion qui ne te connait pas.

2. Vel a re inanima ad rem inanimam: le frein des lois.

3. Vel a re inanima ad rem animatam, ut cum ait Catullus:

O qui flosculus es juvenculorum.

4. Vel denique a re animata ad rem inanimam, quod genus: les colères de l’Océan; aut cum Virgilius ait:

 ...Pontem indignatus Araxes.

Hoc quartum genus præcipuam quamdam venustatem habet, quod rebus inanimis sensuque carentibus vitam damus.

Quid vitandum in Metaphora.

Quænam Metaphoræ dicuntur vitiosæ?

R. Vitiosæ dicuntur Metaphoræ, 1. si humiliores sint ac sordidæ; ob eam causam Horatius notavit versum illum cujusdam M. Furii Bibaculi (Sat. II, 5):

Jupiter hibernas cana nive conspuit Alpes.

Hæc tamen laudatur:

Tout ce qu’on dit de trop est fade et rebutant;

L’esprit rassasié le rejette à l’instant. Boil.

2. Si duriores, vel longius accersitæ, vel quæ rem nimis amplificant, velut:

O rois, ô familles tronquées,

Brusques écroulements des vieilles majestés!

O calamités embusquées!

Au tournant des prospérités!

V. Hugo; (Voix intér.)

3. Si nimis poeticæ, ut si orator dicat cum Virgilio, volucres pennis remigare, vel si cum Horatio dicat de Euro:

Per siculas equitavit undas.

Neque enim quæcumque poetis licent, ea omnia oratoribus licere existimandum est.

4. Si immoderata sit earum coacervatio: nam ut modicus tropi illius usus maximopere delectat, ita immodicus non parum affert satietatis atque fastidii, et in ænigma transit, aut in allegoriam.

5. Denique vitiosa est Metaphora, quæ sibi non constat, res nimirum omnino dissimiles inter se conjungendo. Quippe, ut docet Fabius, «id in primis est custodiendum ut quo ex genere cœperis translationes, hoc desinas. Multi enim cum initium a tempestate sumpserint, incendio, aut ruina finiunt; quæ est inconsequentia rerum fœdissima.» Scimus tamen diversas omnino Metaphoras eleganter sæpe fuisse conjunctas a Virgilio, ab Horatio, a Cutullo, etc. Sic triplex est Metaphora in duobus hisce versibus Horatii:

Nemo adeo ferus est, ut non mitescere possit,

Si modo culturæ patientem commodet aurem.

Prima est de feris, quæ proprie mansuescunt et cicurantur; altera est de fructibus, qui acerbi sunt et proprie mitescunt; tertia est ab agris quorum propria est cultura.